محمود سامانى

43

مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى )

مناسبات ايرانيان با رسول الله ( ص ) بعثت رسول خدا ( ص ) ، با حكومت خسرو پرويز ساسانى در ايران هم‌زمان بود . در اين عصر ، چند رويداد مهم ، مناسبات آن حضرت با ايرانيان را رقم زد . نخست آنكه به دليل بىتدبيرى خسرو پرويز ، بخشى از سپاه ايران در مقابل عرب‌هاى حاشيه مرزى ، در جايى به نام « ذوقار » ، بر خلاف تصور ايرانيان ، شكست خورد . « 1 » اين نبرد ، از ابهت ، قدرت و عظمت دستگاه ساسانى نزد عرب‌ها كاست و افسانه شكست‌ناپذيرى آنان را درهم ريخت . اين رويداد چنان تازيان را به وجد آورد و روح حماسى در آنها دميد كه در وصف آن افسانه‌ها سرودند و آن را مهم‌ترين ايام خود دانستند . مىگويند پيامبراكرم ( ص ) درباره اين واقعه فرمود : « اين اولين روزى است كه عرب بر عجم پيروز شد » . « 2 » ذهنيت شكست‌پذيرى ايرانيان ، سال‌هاى بعد به عرب مسلمان ، در حمله به ايران ، كمك كرد . مناسبات پيامبر اعظم ( ص ) با ايرانيان را مىتوان چنين برشمرد : 1 . صحابه ايرانى پيامبر اكرم ( ص ) با دعوت رسول خدا ( ص ) به اسلام ، برخى از ايرانيان كه به هر دليلى ، در مكه و مدينه ساكن بودند ، همانند ديگر ساكنان حرمين شريفين ، به تدريج ، به آن حضرت

--> ( 1 ) . تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 207 ؛ مروج الذهب ، ج 1 ، ص 306 ؛ ميراث باستانى ايران ، فراى ، ص 11 . ( 2 ) . مروج الذهب ، ج 1 ، ص 306 ؛ ر . ك : تاريخ طبرى ، ج 2 ، صص 193 - 200 ؛ الكامل ابن‌اثير ، ج 1 ، صص 482 - 490 .